Monument to the Heroes of World War II in Choroszcz

Clients: community of Choroszcz

Status: International Competition – 1st prize

Monument to the Heroes of World War II in Choroszcz.


 

Pomnik bohaterów II wojny światowej w Choroszczy

Inwestor: Gmina Choroszcz

Status: projekt konkursowy, I miejsce

OPIS KONCEPCJI POMNIKA UPAMIĘTNIAJĄCEGO BOHATERÓW II WOJNY ŚWIATOWEJ

 

PODSTAWOWE ZASADY IDEI PROJEKTOWEJ ORAZ ROZWIĄZAŃ PLASTYCZNYCH

 

Historia II Wojny Światowej odcisnęła piętno na wielu europejskich krajach. Polska jako państwo zidentyfikowana została z poniesionym cierpieniem, rozdarciem, centralnym ośrodkiem starć nazizmu z ludzkością europy. Pamiętać trzeba jednak o tym, że stała się również symbolem walki o wolność, symbolem silnej integracji społecznej, symbolem męstwa. Polacy jako naród wykazali nieporównywalną chęć przeciwstawienia się uzurpatorowi. Mężczyźni, kobiety i dzieci, mimo masowych mordów, tworzyli tajne stowarzyszenia walczące z Niemiecką Rzeszą. Chociaż w wielu miejscach w kraju Polacy ginęli i walczyli z najeźdźcą, w niektórych miastach i wsiach poziom okrucieństwa, połączony z męstwem poległych przyjął niewyobrażalny i rzadko spotykany w krajach europejskich poziom. Jednym z tych miejsc, na mapie Polski, było niewielkie miasto, miasto którego wydarzenia oraz społeczność odcisnęła silne znamię w historii II Wojny Światowej – był to Choroszcz.

Projekt pomnika bohaterów II Wojny Światowej – poległych, walczących i tych, którzy we wszelki sposób przyczynili się do stawienia oporu niemieckiej i radzieckiej armii, zaprojektowany został w celu upamiętnienia polskiego cierpienia i męstwa, jak również w szczególności oddania hołdu społeczności choroskiej.

Całościowa idea projektu, stanowi niepowtarzalny pomysł zrodzony z połączenia wielu analiz historycznych, architektonicznych, urbanistycznych, analiz miejsca i czasu, wiedzy konstrukcyjnej i technologicznej, zapewniającej pomnikowi poziom dzieła w skali światowej. Architektura i rozwiązania technologiczne oraz użyty materiał sprawią, że pomnik stanie się nie tylko symbolem pamięci, ale również ikoną nowoczesności na mapie Polski.

Projekt pomnika zakłada utworzenie ściany pamięci, będącej nawiązaniem, do przyjętego nurtu upamiętnienia poległych poprzez wertykalność i prostotę formy. Chcąc zerwać, z coraz częstszą w projektach rzeźbiarskich, normą przerostu formy nad treścią i skomplikowania ideowego, obiekt zaprojektowany został tak, aby każdy odbiorca, niezależnie od posiadanej wiedzy historycznej, narodowości, jak również nieznający historii miasta, był w stanie nawet podświadomie, zrozumieć wartość i przekaz pomnika. Całość założenia przedstawia ideowe połączenia cierpienia, zamknięcia i smutku, z wewnętrznym żarem męstwa Polaków, walecznością i chęcią przeciwstawienia się uzurpatorowi. Pomnik zaprojektowano jako dwie formy geometryczne. Forma pierwsza – wewnętrzna, stanowi rdzeń – jest to jasna surowa ściana o wymiarach 420x286x50 cm. Forma zewnętrzna stanowi ciemno-szarą popękaną skorupę, nałożoną na wewnętrzny rdzeń – 462x290x92 cm. Pomnik już przy pierwszym wrażeniu podświadomie oddziałuje na odbiorcę. Z zewnątrz przedstawia ciemną i smutną skorupą żalu i męczeństwa widoczną nawet z daleka. Jednak po chwili uwagi ukazuje spękania, które odkrywają wewnętrzną, jasną, czystą część monumentu – symbolizującą odwagę, męstwo i siłę. Pomnik niczym cierpiące, umęczone ciało przedstawia wewnątrz gorąco bijące serce. Głównym elementem na pomniku jest tablica pamiątkowa z tekstem upamiętniającym bohaterów II Wojny Światowej. Mosiężna tablica zaprojektowana została w formie geometrycznego uproszczenia mapy geograficznej Rzeczypospolitej Polskiej. Stanowi ona serce, z którego wychodzą wszystkie spękania. Dodatkowym elementem w tablicy jest zaakcentowane województwo podlaskie, uzyskane poprzez rozcięcia fragmentu mapy Polski. Województwo ukazane zostało na dwojaki sposób. Wersja pierwsza zakłada formę województwa w latach wojennych wraz z częścią dzisiejszej Białorusi. Wersja druga – alternatywna, ukazuje województwo podlaskie w dzisiejszej formie. Całość założenia zostanie zwieńczona mosiężnym Orłem Piastowskim przytwierdzonym do płyty lub w wersji alternatywnej, ustawionym na mosiężnym podeście.

Uwaga: Ilość i układ linii pęknięć (przecięć) w zewnętrznej warstwie pomnika, do uzgodnienia z Inwestorem na etapie projektu wykonawczego.

 

ROZWIĄZANIA MATERIAŁOWE I OŚWIETLENIOWE

 

MATERIAŁY

Pragnąc stworzyć obiekt o niepowtarzalnych walorach konstrukcyjnych i estetycznych, zastosowano materiały z nowoczesnego kamienia – betonu architektonicznego. Jako ustrój nośny użyty został beton konstrukcyjny, matowy, barwiony na kolor biały (wewnętrzny rdzeń). Zewnętrzna warstwa pomnika, wykonana została z płyt betonowych, zaprojektowanych jako ultrawysokowartościowy beton typu UHPC, o kolorze ciemno-szarym i powierzchni lekkiego połysku. Użycie tak nowoczesnego materiału pozwoliło na zaprojektowanie lekkiej i bardzo trwałej formy z płyt wierzchnich otaczających rdzeń. Rozwiązanie takie zapewni trwałość i jakość przewyższającą parametry kamienia.

Dzięki świadomości uzyskania nieograniczonych form, kolorów i struktur rozwiązania bazujące na betonach, w projektach architektonicznych i rzeźbiarskich, stały się standardem w nowoczesnej Europie. Zapewniają one korzystniejsze efekty konstrukcyjne, estetyczne i przede wszystkim ekonomiczne w zestawieniu z innymi materiałami. Co więcej, dzięki technologii betony mogą przyjmować dowolnie zaprojektowane faktury – od powierzchni matowych, po połyskliwe powierzchnie zbliżone do marmuru aż po lastryko. Zaproponowany beton UHPC jest najefektywniejszym materiałem betonowym w Europie i z pewnością zapewni pomnikowi nieprzeciętność na skalę kraju.

Płyta pamiątkowa zaprojektowana została jako mosiężny element z grawerem w postaci tekstu. Orzeł piastowski wykonany zostanie również z mosiądzu i przytwierdzony do płyty UHPC.

 

BETON UHPC – NOWOCZESNY I JESZCZE BARDZIEJ TRWAŁY KAMIEŃ

Beton ultrawysokowartościowy wykorzystuje się również do budowy obiektów wymagających znacznych trwałości oraz w celu nadania budowli wyjątkowego wyrazu architektonicznego. Beton UHPC to rewolucja w technologii materiałów konstrukcyjnych ,coraz częściej stosowana w Europie. Technologia ta utworzona została, jako efekt sukcesywnego usuwania wad betonów tradycyjnych i ich udoskonalania  poprzez stosowanie odpowiednich domieszek i dodatków oraz rozwoju chemii budowlanej. Największych słabości tradycyjnych betonów należy doszukiwać się w nieciągłości struktury, które związane są głównie z porowatością i strukturą porów (głównie kapilarnych), niejednorodnym rozmieszczeniem składników oraz produktów hydratacji w objętości betonu, występowaniem międzyfazowych granic i stref przejściowych oraz występowaniem obok wiązań chemicznych słabych wiązań drugiego rodzaju. W celu wyeliminowania tych elementów użyto właśnie betonu UHPC. Materiał ten charakteryzuje się bardzo dużą zawartością cementu i pyłu krzemionkowego, niskim stosunkiem wodno-spoiwowym, stosowaniem zbrojenia rozproszonego w postaci mikro-włókien oraz ograniczeniem rozmiaru kruszywa do 600 µm, przy czym średni wymiar grubszych ziaren wynosi około 200 µm. Betony UHPC charakteryzują się modułem Younga oscylującym wokół wartości 50 GPa, a nawet 75 GPa dla mieszanek o najlepszym umiejscowieniu ziaren kruszywa.

 

OŚWIETLENIE

Oświetlenie pomnika zaprojektowano jako trzy-sektorowe. Sektor pierwszy stanowi oświetlenie wewnętrznego trzonu pomnika, za pomocą małych rozmiarów opraw oświetleniowych w technologii LED, o świetle koloru ciepłej bieli. Oświetlenie usytuowane zostało pod ścianą, w specjalnie zaprojektowanej szczelinie w taki sposób, aby oprawy były niewidoczne dla odbiorcy. Oświetlenie ma na celu podkreślenie jasnego koloru trzonu i utworzenie wrażenia światła przechodzącego przez szczeliny (pęknięcia). Efekt ten w sposób symboliczny podkreśli główną ideę założenia. W celu wymiany opraw przewidziano mobilne płyty rewizyjne.

Sektor drugi oświetlenia, stanowią cztery, szerokokątne reflektory, w technologii LED, umieszczone u podstawy ściany, na betonowym podeście. Oświetlenie ma za zadanie rozświetlić monument w celu umożliwienia użytkownikowi bezproblemowe odczytanie tablicy upamiętniającej. Światło zaprojektowano w kolorze neutralnym białym.

Sektor trzeci, to oświetlenie spodu cokołu za pomocą opraw w technologii LED, mocowanych pod płytą cokołową.

 

OPIS KONCEPCJI ZAGOSPODAROWANIA TERENU

Dzięki analizie urbanistyczno – planistycznej, pomnik zaprojektowano w taki sposób, aby swoją formą stanowił dominantę architektoniczną na placu i zapewniał dopełnienie do budynku Urzędu Miasta. Zlokalizowany na końcu placu, zamyka go urbanistycznie. Pomnik został zwrócony szerszą ścianą w kierunku placu, co podkreśliło rangę obszaru, tworząc wyraźny plac. Użytkownik przechodząc przez plac zawsze przejdzie obok monumentu i zwróci uwagę na jego przekaz. Co więcej odbiorcy przechodzący wzdłuż placu (nie wchodzący na sam plac) zawsze dojrzą szerszą ścianę pomnika. Podczas uroczystości, odbywających się na placu, pomnik również zawsze będzie dobrze widoczny.

 

OPIS ARCHITEKTONICZNO-KONSTRUKCYJNY PROJEKTU WRAZ Z JEGO WYKONANIEM

 

ELEMENT WEWNĘTRZNY – TRZON MONUMENTU

W celu zapewnienia jak największej trwałości, element nośny wykonany jako pełny, z betonu konstrukcyjnego klasy C35/45 zbrojonych stalą zbrojeniową. Beton barwiony na kolor bieli. Element wylewany na miejscu na żelbetowej ławie fundamentowej z podstawą poniżej strefy zamarzania gruntów. Zbrojenie ław wpuszczone w konstrukcję trzonu na ok. 50 cm długości. Konstrukcje od stron zasypek należy zabezpieczyć materiałem bitumicznym wykonywanym na zimno.

 

ELEMENT ZEWNĘTRZNY – OKŁADZINA PŁYTOWA

Elementy płytowe odlane wg projektu wykonawczego z  betonu UHPC o grubości 6 cm. Płyty zamontowane zostaną na kotwy chemiczne, wkręcane do trzonu konstrukcyjnego. Takie rozwiązanie zapewni bardzo trwałe mocowanie – w rzeczywistości nierozerwalne.

Prefabrykacja UHPC powinna odbywać się w kontrolowanych warunkach temperaturowo wilgotnościowych tak, aby zapewnić właściwą pielęgnację betonu. Betony powinny być mieszane w mieszalnikach planetarnych w wykładzinami ceramicznymi w celu zapewnienia jednolitego koloru na całej powierzchni prefabrykatu. Elementy odlane z formy. Rama formy do prefabrykacji może zostać wykonana z elementów drewnianych lub płyt z niechłonnego materiału PPH.

Uwaga: płyty wykonane z UHPC gwarantują brak pęknięć oraz trwałość przewyższającą kamień.

 

COKÓŁ NA KWIATY

Konstrukcja cokołu wykonana jako wylewka z betonu towarowego C20/25 zbrojonym stalą zbrojeniową. Wykończenie cokołu z płyt UHPC o grubości 2 cm. Element wykonany na fundamencie płytowym wystającym ponad poziom gruntu i podsypce z piasku zagęszczonego.

 

PŁYTA UPAMIĘTNIAJĄCA

Wykonana z mosiądzu jako jednolity odlew, z wygrawerowanym tekstem upamiętniającym. Płyta mocowana na kotwy chemiczne.

 

ORZEŁ PIASTOWSKI

Wykonany z mosiądzu jako jednolity odlew. W wersji podstawowej koncepcji mocowany na kotwy chemiczne do płyty UHPC. W wersji alternatywnej, ustawiony na mosiężnym podeście mocowanym do betonowego trzonu – ściany wewnętrznej. Na projekcie zaproponowano Orła Piastowskiego Wojsk Lądowych. Docelowa forma i typ orła będzie ustalona wspólnie z inwestorem.

 

 

CONTACT

EMAIL:
studio@architecture-see.com
TEL 1:
(+48) 883 646 683
TEL 2:
(+48) 605 976 505

SEE.ARCHITECTURE

see. Sp. z o. o.
Zdobywców Monte Cassino 37/3 Street
61-695 Poznań
NIP: 777 323 70 73
REGON: 302673567
KRS: 0000502274

STUDIO

We are an experienced team of architects, engineers and designers. Our works is a mixture of beauty with functionality and durability of the structure. Thanks to specialized team of architects civil, mechanical and enviromental engineers we can provide you fully comprehensive services.